Ostakjötbollur með pasta og mjúkri tómatsósu


Þessi réttur er ofsalega mildur og bragðgóður auk þess að vera einstaklega barnvænn! Engin óvinsæll laukur eða sterk krydd en samt voru kjötbollurnar bragðmiklar með piparostinum og sósan mjúk og bragðgóð. Rétturinn fékk 11 í einkunn af 10 mögulegum hjá yngstu börnunum, ,,sjúklega gott“ hljómaði dómurinn! Ég var að fara í saumaklúbb hjá glæsilega matarbloggaranum henni Svövu vinkonu minni og ég ætlaði sko ekki að mæta södd þangað! 🙂 En börnin þurftu eitthvað að borða (bæði stór og smá!) og ég ákvað að búa til eitthvað sem þeim yngri þætti reglulega gott. Jóhanna Inga var búin að tala um að sig langaði í kjötbollur. Ég átti hakk og bjó til þennan rétt úr því hráefni sem ég átti í ísskápnum og það heppnaðist afar vel.

Kjötbollur:

  • 700 gr hakk piparostur
  • 1 box rifinn piparostur
  • 1 dl brauðmylsna
  • 1 egg
  • 1 tsk basilika
  • salt og pipar
  • smjör eða olía til steikingar

Sósa:

  • 1 ferna eða dós „passerade“ tómatar (þessir sem eru alveg fínmaukaðir, eins og þykkur tómatsafi)
  • 2 dl rjómi eða matargerðarjómi
  • 1 msk tómatpúrra
  • 1 msk tómatsósa
  • 1/2 msk sojasósa
  • 1/2 tsk kjötkraftur
  • salt og pipar
  • annað krydd, t.d. steinselja, origano og basilika (má sleppa)

Pasta: soðið eftir leiðbeiningum

Öllum hráefnunum í kjötbollurnar blandað saman (ég reyndi að mauka ostinn vel með höndunum) og litlar kjötbollur mótaðar. Olía eða smjör, eða blanda af hvor tveggja, sett á pönnu og bollurnar steiktar við fremur háan hita þar til þær eru nærri því gegnumsteiktar, bollunum snúið við þörfum. Tómatþykkninu („passerade“ tómatar) hellt út á pönnuna ásamt, rjóma, tómatpúrru, tómatsósu, sojasósu, kjötkrafti og kryddi. Sósunni leyft að malla þar til kjötbollurnar eru eldaðar í gegn. Áður en sósan er borin fram er hún smökkuð til með  til dæmis kryddi og sojasósu. Ef maður vill þykkari sósu er hægt að nota dálítinn sósujafnara eða maizenamjöl. Borið fram með pasta.

Hakkréttur með pizzuívafi og makkarónu uppstúf


Ég sá þessa uppskrift á sænskri uppskriftasíðu. Í raun heitir hún eitthvað í líkingu við ,,kjöthleifur með pizzuáleggi“ en mér fannst það svo óspennandi nafn. Það er bara ekkert gourmet við matarheitið ,,kjöthleifur“ finnst mér! Reyndar er kannski ekkert gourmet heldur við hakkrétt! En þegar ég las uppskriftina af þessum rétti var ég þess fullviss að hann væri góður en það kom í ljós að hann var enn betri en ég hafði ímyndað mér!

Ég velti því fyrir mér hvað ég ætti að hafa með þessum rétti. Á sænsku síðunni var mælt með pasta en ég sá fyrir mér að það yrði eitthvað svo þurrt. Reyndar kom svo í ljós að það kemur talsvert mikil sósa af þessum rétti þannig að venjulegt pasta er örugglega reglulega gott með. En krakkarnir, og þá sérstaklega Ósk, hafa talað um það lengi að þau langaði í ,,stuvade makaroner“, það eru makkarónur soðnar niður í mjólk. Þetta er einn af þjóðarréttum Svía og afar vinsælt meðlæti með til dæmis kjötbollum. Þegar Ósk var lítil þá fékk hún að borða í stofunni á föstudögum yfir sænska barnaefninu ,,Bolibompa“ en á föstudögum voru alltaf þættir úr sögum Astridar Lindgren. Föstudagsrétturinn hennar Óskar á þessum árum var alltaf kjötbollur með makkarónu uppstúf og stemmningin í litlu stofunni okkar í Stokkhólmi gat ekki orðið sænskari en á þessum kvöldum.

Ég lagaði því makkarónu uppstúf með réttinum, börnunum öllum til mikillar gleði og Ósk fór aftur í tímann við að bragða á þeim! Ég hélt að sjálfur rétturinn væri meira fyrir börnin en okkur fullorðnu en vá hvað hann var góður! Ægilega einfaldur og fljótgerður réttur sem allir í fjölskyldunni voru stórhrifnir af. Ég mæli virkilega með honum!

Uppskrift f. ca 4

Kjöthleifur:

  • 600 g nautahakk
  • 1 egg
  • 1 dl brauðmylsna
  • 1.5 dl mjólk
  • 1/2-1 laukur, saxaður smátt (ég notaði rauðlauk)
  • 1 hvítlauksrif
  • 1 tsk oregano
  • 2 tsk salt

Tómatsósa og pizzuálegg:

  • 2 dl niðursoðnir fínmaukaðir tómatar (passerade tomater)
  • 1/2-1 laukur, saxaður fínt (ég notaði rauðlauk)
  • 1 hvítlauksrif, saxað
  • 2 tsk timjan
  • 2 tsk pizzakrydd (ég notaði heitt pizzakrydd frá pottagöldrum, það er frekar sterkt)
  • sykur
  • salt og pipar
  • 2 dl ferskur mozzarella ostur, skorin í bita
  • 150 g sveppir, skornir í sneiðar
  • 50 g reykt skinka, skorin í bita

Aðferð:

Blandið saman öllu hráefninu í kjöthleifinn og þrýstið honum ofan í eldfast mót. Steikið lauk og hvítlauk í ólífuolíu þar til laukurinn verður mjúkur. Bætið þá við tómatmaukinu auk krydda og látið blönduna malla í 3 mínútur. Smakkið svo til með sykri, salti og pipar. Hellið blöndunni á hakkið, stráið sveppum og skinku yfir og síðast mozzarella ostinum. Bakið í ofni við 200 gráður í ca. 25 mínútur. Gott að bera fram með réttinum pasta eða kartöflumús auk salats.

Makkarónu uppstúf:

  • 4 dl makkarónur
  • 8 dl mjólk
  • 1 msk smjör
  • salt
  • pipar
  • múskat

Mjólk er hellt í pott og suðan látin koma varlega upp. Makkarónum bætt út í ásamt kryddi og látið malla á fremur lágum hita í ca. 20 mínútur eða þar til makkarónurnar eru tilbúnar og mjólkin ekki lengur í fljótandi formi. Þá er smjörinu bætt út og hrært þar til það er bráðnað. Á meðan suðutíma stendur þarf að hræra vel og reglulega í makkarónunum og gæta þess að mjólkin brenni ekki við.

Kjötbollur í tómatsósu


Í gömlu handskrifuðu uppskriftabókinni minni, sem mér er tíðrætt um, er þessi uppskrift af kjötbollum á þriðju blaðsíðu. Þetta er því uppskrift sem hefur fylgt okkur fjölskyldunni frá upphafi og er alltaf jafn vinsæl hjá öllum fjölskyldumeðlimum, sérstaklega krökkunum. Með þessum rétti hef ég hrísgrjón eða kúskús. Ég hef með árunum minnkað kjötbollurnar töluvert, þá þurfa þær styttri eldunartíma. Í upprunalegu uppskriftinni er ekki egg en mér finnst það binda svo vel saman bollurnar að ég bætti því við. Það er mikilvægt að krydda vel hakkið svo að þetta verði kjötbollur sem bragð er að! Í uppskriftinni sem ég gef upp hér að neðan er sama magn og ég nota fyrir fjölskylduna okkar, það er, fyrir sex svanga og ei matgranna, það kláraðist hver einasta bolla hjá okkur! Fyrir þetta magn þarf að nota tvær pönnur til að steikja bollurnar á eða steikja þær í tveimur umferðum.

Uppskrift:

  • 1300 gr nautahakk
  • 2 1/2 dl brauðmylsna eða mulið Ritz kex
  • 1 egg
  • 2-3 dl rifinn ostur
  • salt og pipar
  • gott krydd, t.d. Töfrakrydd frá Pottagöldrum
  • 1 rauðlaukur, skorinn í sneiðar
  • 1 ferna matreiðslurjómi (5 dl)
  • 2 dósir hakkaðir tómatar með basilku
  • 2 msk tómatpúrra
  • 1/2 dl tómatsósa
  • 1 tsk kjötkraftur
  • 1 msk þurrkuð basilika

Nautahakki, brauðmylsnu, rifnum osti, eggi og kryddi blandað vel saman og mótaðar bollur  á stærð við tómata. Bollurnar eru steiktar í smjöri og/eða olíu á pönnu þar til þær eru vel steiktar á öllum hliðum. Ef pannan er stór er hægt að útbúa sósuna á pönnunni, annars er best að færa bollurnar yfir í stóran pott og útbúa sósuna í honum. Lauknum bætt á pönnuna með bollunum, því næst er rjómanum hellt út á ásamt hökkuðum tómötunum. Að því búnu er tómatpúrru, tómatsósu, kjötkrafti og basiliku bætt út í. Bollurnar látnar malla í sósunni í ca. 10-15 mínútur eða þar til þær eru eldaðar í gegn. Sósan er smökkuð til með kryddi. Borið fram með hrísgrjónum eða kúskús ásamt salati eða soðnu brokkolí.

Tacobaka


Ég er alltaf á höttunum eftir góðum nautahakksuppskriftum. Nautahakk er fremur ódýrt hráefni, það er fljótlegt í matreiðslu og það er hægt að gera úr því margskonar ólíka matrétti. Í gærkvöldi bjó ég til tacoböku sem var býsna góð. Uppskriftina fann ég á sænskri uppskriftasíðu. Ég reyndar breytti henni töluvert, bætti meðal annars við maís, papriku, kotasælu og lauk ásamt því að gera fleiri breytingar. Í uppskriftinni er jalapeños sem er sterkt en mér finnst það afar gott í þennan rétt. En það þarf að kannski að minnka magnið talsvert ef börn borða réttinn, þeim líkar sjaldan sterkur matur. Það er líka sniðugt að setja ekki jalapeños í hakkið heldur raða því ofan á réttinn ásamt tómötum, þá er hægt að skilja eftir horn fyrir börnin án jalapeños.

Uppskrift f. 4

Deig:

  • 2 ½ dl hveiti
  • 125 gr smjör, kalt
  • 2-3 msk kalt vatn

Smjöri og hveiti blandað saman, gott að gera það í matvinnsluvél eða með tveimur göfflum, þar til það er orðið eins og gróft mjöl. Bætið þá vatninu saman við deigið og hnoðið. Fletjið út deigið milli smjörpappírs og setjið það svo í bökuform (eða eldfast mót). Kælið deigið í ísskáp í 30 mínútur (til þess að það dragist ekki saman við baksturinn). Bakið svo við 225 gráður í 10 mínútur.

Tacofylling:

  • 700 gr nautahakk
  • 1 bréf tacokrydd
  • 200 gr kotasæla
  • 1 rauð paprika, skorin í bita
  • 1/2 rauðlaukur, saxaður smátt
  • 2 dl maísbaunir
  • 1 dós sýrður rjómi með hvítlauk
  • 2 niðurskornir tómatar
  • jalapeños eftir smekk
  • rifinn ostur

Steikið lauk og papriku á pönnu. Bætið við hakki og þegar það er gegnumsteikt er tacokryddi bætt við ásamt maísbaunum, kotasælu og jalapeños. Látið malla á lágum hita, hrærið í blöndunni öðru hverju. Hellið nautahakkinu í bökuformið. Breiðið ofan á hakkið sýrða rjómanum, leggið tómatsneiðar yfir sýrða rjómann (og jalapeños ef maður kýs þar frekar að dreifa því yfir réttinn fremur en að setja það í hakkið). Að lokum er rifnum osti dreift yfir réttinn. Bakið í ofni við 225 gráður í 10-15 mínútur eða þar til osturinn hefur fengið fallegan lit.

Berið fram með guacamole, sýrðum rjóma, tómatsalsa og salati.

Brauðhleifur með ítalskri fyllingu


Ég sá þessa uppskrift á sænsku matarbloggi sem ég fylgist reglulega með. Þegar ég prófaði þennan rétt í fyrsta sinn var ég svolítið vantrúuð á að hann væri góður. En annað kom á daginn, rétturinn var voða góður og það sem enn betra var, meira að segja krökkunum fannst þetta góður matur! Það er alltaf jafn ánægjulegt þegar maður dettur niður á kvöldmat sem yngstu krakkarnir fúlsa ekki við! Ég hef prófað að nota allskonar brauðhleifa fyrir þennan rétt, aðallega reyni ég að hafa brauðið frekar stórt og að skorpan sé föst í sér. Ef ég sé stóran og girnilegan brauðhleif úti í búð þá enda ég oft á að hafa þennan rétt um kvöldið. Nettó og Hagkaup eru til dæmis matvöruverslanir sem selja brauð sem ekki er niðursneitt og passa vel fyrir þessa uppskrift. Ef krakkarnir myndu borða sveppi þá myndi ég klárlega bæta þeim við þessa uppskrift. Það myndi passa best að steikja þá með lauknum í upphafi. Innvolsið úr brauðinu er fjarlægt en mér er illa við sóun á mat. Ég legg því stundum innvolsið í lítið eldfast mót, bræði smjör með hvítlauk í og helli yfir, strái svo dálitum osti yfir brauðið að lokum. Þetta hita ég í ofninum þar til osturinn tekur lit og krakkarnir borða af bestu lyst.

Uppskrift f. 4

  • 1 laukur
  • 2 hvítlauksrif
  • 1 tsk (eða teningur) kjötkraftur
  • 10 sólþurrkaðir tómatar
  • 6-700 gr nautahakk
  • smjör til steikingar
  • 1 dós niðursoðnir tómatar, gjarnan með basiliku eða hvítlauk
  • vænn skammtur af ferskri basiliku, söxuð (má nota 2 msk af þurrkaðri basiliku)
  • salt og pipar
  • góð kryddblanda með ítölskum kryddum, t.d. Best á allt
  • 1 tsk sykur
  • 1 dl steinlausar ólífur, svartar eða grænar
  • 125 g mozzarella ostur
  • 150 g rifinn ostur, gjarnan bragðsterkur
  • 1 brauðhleifur

Aðferð:

Saxið laukinn smátt, hakkið hvítlaukinn og skerið sólþurrkuðu tómatana í litla bita. Steikið lauk og hvítlauk á pönnu og bætið svo hakkinu og kjötkrafti út í Bætið síðan við niðursoðnum tómötum, sólþurrkuðum tómötum og basilku Látið malla í 10 mínútur og kryddið með ítalskri kryddblöndu, salti, pipar og sykri.

Skerið brauðhleifinn á lengdina þannig að neðri hlutinn sé töluvert hærri en lokið. Takið innvolsið innan úr brauðinu, skiljið eftir ca tveggja cm kant. Yfirleitt tek ég líka aðeins innan úr lokinu. Þegar kjötsósan hefur mallað í 10 mínútur er pannan tekin af hellunni. Mozzarella skorinn í bita og ólífurnar saxaðar gróft. Hvort tveggja er bætt út á pönnuna ásamt rifnum osti. Hrærið ostinum og ólífunum saman við kjötsósuna og hellið svo blöndunni í brauðið. Brauðinu er svo vafið inn í álpappír og bakað inní ofni við 175 gráður í 25-30 mínútur eða þangað til brauðið er vel heitt í gegn. Berið fram með salati.